
این مقاله در صدد است ضمن بررسی متن رساله طب الممالک اثر قطب الدین نیریزی که در دوران افول حکومت صفویه نگاشته شده است به این سوال پاسخ دهد که: «از دیدگاه قطب الدین نیریزی به عنوان یکی از علمای شیعه آن دوره علت انحطاط حکومت صفویان چیست و او چه راهکارهایی برای برون رفت از آن پیشنهاد میدهد؟» برای پاسخ به این پرسش تلاش شده است متن منتخب با استفاده از روش تحلیل مضمون مورد بررسی قرار گیرد. از این رو مطالب مرتبط با موضوع استخراج و ضمن دسته بندی و کدگذاری، ذیل دو عنوان کلی علل افول و ...
ادامه مطلب
صدانت سخنرانی کرامتالله راسخ با عنوان «تغییر ساختار اجتماعی در ایران؛ جماعت و جامعه» سخنرانیxa0کرامتالله راسخ با عنوان «تغییر ساختار اجتماعی در ایران؛ جماعت و جامعه» جلسه ۷۳ام از سلسله نشستهای گفتار و اندیشه در آذرماه ۱۴۰۲ شنیدن صوت این سخنرانی در انکر | اسپاتیفای | کستباکس دریافت صوت این سخنرانی به صورت مستقیم . . سخنرانی «تغییر ساختار اجتماعی در ایران؛ جماعت و جامعه» مبتنی بر مقاله زیر است: . کرامت الله راسخ، دانشیار بازنشسته جامعه شناسی دانشگاه آزاد اسلامی، شیراز ساختار جماعتی جامعه ی ایرا...
ادامه مطلب
صدانت درسگفتارهای عدالت اجتماعی و منتقدان آن از مصطفی زالی موضوع این درس بازخوانی سه دسته از مهمترین انتقادهای وارد شده به اثرگذارترین و بحث برانگیزترین مسألهی فلسفهی سیاسی معاصر است: نظریهی عدالت رالز (عدالت به مثابهی انصاف). رالز در مجموعهی آثار خود میکوشد تا بر مبنایی کانتی (پذیرش آزادی و برابری به عنوان ارزش های پایه)، بر اصول عدالت ناظر به نهادهای اصلی اجتماعی و سیاسی استدلال نماید. در این درس، پس از مروری اجمالی بر چهارچوب نظریهی عدالت رالز، بازخوانی سه انتقاد کلاسیک وارد بر نظریهی عدالت ب...
ادامه مطلب
صدانت گفتوگو با محمد فاضلی درباره خلأهای سیاسی-اجتماعی بهواسطه حذف میانداران گفتوگو با محمد فاضلی درباره خلأهای سیاسی-اجتماعی بهواسطه حذف میانداران علی ورامینی و نرگس کیانی تحریریه گروه فرهنگ روزنامه هممیهن محمد فاضلی، جامعهشناس ایرانی و استادیار سابق دانشگاه شهیدبهشتی در بخش نخست گفتوگو با روزنامه هممیهن اشاره کرد، تجربه زیستهاش در فضای جامعه و فضای شبکههای اجتماعی، در غیاب دادههای پژوهشهایی اجتماعی که برای سنجش میزان دوقطبی بودن فضای جامعه انجام شده باشد، این دوقطبی شدن را تایید میکند. وضعیتی ...
ادامه مطلب
صدانت مقاله حسن محدثی با عنوان «چشماندازی نظری دربارهی خیزشهای اجتماعیی ایران» حسن محدثی: نوشتن این بحث بلند و طولانی با عنوان «چشماندازی نظری دربارهی خیزشهای اجتماعیی ایران» را در بحبوجهی یک جنبش اجتماعیی سراسری و از ۲۸ مهر ۱۴۰۱ آغاز کرده ام و در ۱۱ آذر به پایان رسانده ام. الان که این نوشته را برای بازنشر کامل آن ویرایش میکنم، ۱۷ آذر ۱۴۰۱ است و جنبش همچنان ادامه دارد. نوشتن در بحبوحهی یک جنبش همراه با پیگیریی اخبار هر روزهی آن و نیز همراه با مطالعهی دیگر خیزشهای اجتماعی و جنبشهای اجتماعی در دهه...
ادامه مطلب
صدانت نوشتار بعثت علمی با عنوان «شبکههای اجتماعی و شرمِ نافرهیختگی» شبکههای اجتماعی و شرمِ نافرهیختگی بعثت علمی برجستهترین پیامد گسترش شبکههای اجتماعی اهمیت یافتن سخن بوده است: برای انسانِ امروز، به سخن درآوردن شخصیترین اندیشههایش (در قالب یک «توئیت»، «استوری»، «پُست»، «کامنت»، «ویدئوی یوتیوب» و …) و دادوستد آنها با دیگر اندیشهها گویی سرنوشتسازترین کار روزانهی انسان شده است. اکنون، سکوت، گوشهگیری و درخودفرورفتن فضایلی عارفانه نیستند چرا که دیگر کمتر کسی از وسوسهی از-خود-سخن-گفتن در امان اس...
ادامه مطلب
صدانت مصطفی ملکیان: فلسفه برای زندگی؛ ضرورتِ عقلانی و اخلاقیِ «اصلاح اجتماعی» فلسفه برای زندگی[۱] مصطفی ملکیان تنظیم: سید حسن صالحی[۲] اشاره: مصطفی ملکیان در این سخنرانی، مثالِ زندگی آدمی را مثالِ «سفری ناگزیر» در راهی میداند که چارهای جز گذشتن از آن نیست؛ راهی سنگلاخ و پُرخطر و ناهموار. از نگاه ملکیان، آدمی به اقتضای عقلانیت باید در این سفر دست به دو کار بزند: هم تا جایی که میتواند، در تعمیر و مرمتِ جاده بکوشد و هم خودروِ خود را به ضربهگیرهایی قوی مجهز کند که کمترین فشار را از جاده متحمل شود. ز...
ادامه مطلب
صدانت هادی صمدی: عدالت اجتماعی و سرشت انسان در آراء اندیشمندان سیاسی چون ارسطو، هابز، لاک، و روسو ارتباط وثیقی میان آراء سیاسی و نظرات روانشناختی ایشان پیرامون سرشت انسان برقرار بوده است. با تفکیک هرچه بیشتر علوم در سدهی بیستم این رابطه گسست و اندیشمندان سیاسی مطالعهی سرشت انسان را به روانشناسی و زیستشناسی وانهادند. طی دهههای اخیر با گسترش رویکردهای تجربهگرایانه در علوم انسانی مسیر گذشتگان در مسیری نو ادامه یافت و بار دیگر به سرشت انسان در مطالعهی سیاست توجه شد. با این تفاوت که اینبار سرشت انسان...
ادامه مطلب
گزیدهی سخن متأسفانه زبان و خط فارسی متصدی و مسئول مشخصی ندارد. هیچ نهادی نیست که اصولی را برای استفاده از زبان و خط فارسی برای رسانهها و فضای مجازی مدون کند. در مدرسههای ما درباره خط، زبان و ادبیات فارسی بسیار اهمال میشود. در آموزش و پرورش ما چ...
ادامه مطلب
چرا بعضی افراد زود اعتماد میکنند یا سادهلوحاند و بعضی سخت اعتماد میکنند یا بدبینند؟ چه میشود ما به افرادی اعتماد میکنیم و به افراد دیگری اعتماد نمیکنیم؟ اعتماد فردی و اعتماد اجتماعی به...
ادامه مطلب
پاسخی به پاسخ مترجم (یاسر خوشنویس) و ناشر (نشر کرگدن) ایراداتی بر ترجمهی کتاب «تاریخ اجتماعی معرفت» (۲) محمدرضا صفاییزاد چندی پیش در مورد ایرادات ترجمهی کتاب «تاریخ اجتماعی معرفت» (مترجم: ...
ادامه مطلب
«اخلاق پروتستان» معمولاً به مثابهی یکی از جدیترین تکاپوهای نظری برای توضیح غیرمارکسی سرمایهداری فهمیده میشود. اگر مارکس سعی داشت تبیینی ماتریالیستی از تاریخ به دست دهد و پیشروند آن را به ...
ادامه مطلب
عرفان اجتماعی بر بستر توحید اجتماعی-سیاسی ۴٫۹ (۹۸٫۱۸%) ۴۴ votes مجموعه مقالات چهارگانه ضرورت تجدید حیات توحید اجتماعی-سیاسی که پیشتر در وبسایت فرهنگی صدانت انتشار یافتهاند و مجموعه مقالات چه...
ادامه مطلب
طالقانی, و رهاییبخشی توحید, اجتماعی-سیاسی ۵ (۱۰۰%) ۱ vote در یادداشتهای پیشین به ضرورت تجدید حیات توحید, اجتماعی-سیاسی و ضرورت بازخوانی آرای نسل اول نواندیشان دینی درباره آن پرداختیم و سپس دی...
ادامه مطلب
شریعتی, و کارکردهای, دوگانه, توحید, اجتماعی-سیاسی ۵ (۱۰۰%) ۱ vote با بررسی مجموعه آثار شریعتی, میتوان از دیدگاه او برای توحید, اجتماعی-سیاسی دو کارکرد برشمرد : الف) نفی هرگونه تبعیض (نژادی، فرهنگی...
ادامه مطلب
وضع اجتماعی و اقتصادی در دوره هخامنشی کورش در دوران زمامداری خود، از سیاست اقتصادی و اجتماعی عاقلانهای که کمابیش بر اساس خواستههای کشورهای وابسته بود، پیروی میکرد. از این سخن او که میگوید: «رفتار پادشاه با رفتار شبان تفاوت ندارد، چنانکه شبان نمیتواند از گلهاش بیش از آنچه به آنها خدمت میکند، بردارد. همچنان پادشاه از شهرها و مردم همانقدر میتواند استفاده کند که آنها را خوشبخت میدارد.» و نیز از رفتار و سیاست همگانی او، به خوبی پیداست که وی تحکیم و تثبیت پادشاهی خود را در تأمین خوشبختی مردم میدانست...
ادامه مطلب