تاریخ وطن

مغان پارسی یا مغان ایرانی به افرادی اطلاق میشود که در دوران امپراتوری هخامنشی، ساسانی و بعضاً دوران اشکانی و پارتی به عنوان کاهنان زرتشتی به فعالیتهای مذهبی، فرهنگی و اجتماعی میپرداختند. این افراد با تبلیغ دین زرتشتی و تدریس کتیبهها و متون دینی، نقش بسیار مهمی در حفظ و انتقال دانش و فرهنگ پارسی به نسلهای بعدی داشتند. مغان پارسی به عنوان کاهنان و حکمای ایرانی، مسئولیتهایی مانند تفسیر انجیل زرتشتی (آوستا)، برگزاری مراسمهای دینی و جشنهای مذهبی، انجام آیینهای تشییع جنازه بر اساس سنتهای زرتشتی...

پارسیانجمن: غفرانِ بدخشانی زادهی ۲۶ شهریورِ ۱۳۶۱ در بهارستانِ بدخشان است. او آموزشهای نخستین را تا ۱۳ سالگی در بدخشان گرفت و سپس راهی هلند شد و در آن جای دستوری (دکتری) فلسفه گرفت. آن چه در پی میآید بخشی از گفتوگویی است با اوی دربارهی روزگار پارسی در افغانستان,. نوشته کوشش, برنامهمند برای, پارسیزدایی از افغانستان اولین بار در پارسیانجمن پدیدار شد. ...

جاوید اشکانی: بگاهی که داریوش سوم هخامنشی در سال ۳۳۱ پیش از زایش مسیح کُشته آمد بدست اسکندر گجسته، کشته شدنِ او یک «مرز تاریخی» برای زبانهای ایرانی بشمار آید، زیراک ز مرگ او تا سال ۸۶۷ ترسایی -یعنی دوره میانهی زبانهای ایرانی - تا روزگاری که رادمان پور ماهک (یعقوب لیث صفار) به فرمانروایی بخشهای خاور...

حمیدرضا رضازاده: نام سرایندهٔ سرودهٔ که در زیر میآید «نعیم فراشری» است. سخنسرای بزرگ آلبانی که در استانبول آموزگار زبان فارسی بوده است. برادر وی، «شمسالدین سامی» نمایشنامهای به نام «کاوه» یا «داستان قیام ایرانیان بر ضد ضحاک تازی» نگاشت که به بزه نوشتن آن به طرابلس رانده شد. نغز آنکه هم زبان شور ...

دکتر حمید احمدی (استاد دانشگاه تهران): سالهاست که جریانهای قومگرا و کشورها و رسانههای بیگانه پشتیبان آنها روز جهانی زبان مادری در ٢١ فوریه (دوم اسفند) را تفسیر به رای کرده و با مصادره آن، به عنوان روز زبانهای محلی و قومی، کارزار شریرانهای علیه زبان فارسی، زبان ملی و مادری، همه ایرانیان به راه ا...

پارسیانجمن، به فرخندگیِ فرارسیدنِ جشنِ شکوهمند نوروز، آوانبیگِ (کتابِ صوتیِ) «کَلیلَه و دَمنه» را به خوانندگانِ ارجمندش، نورزانه، پیشکش میکند. باشد که سالِ پیشِ رو سالی فرخنده در پهنهی ایرانشهر و سرشار از شادی برایِ ایرانیان و ایرانیتباران در هر کجای این گیتیِ پهناور باشد. نوشته نوروزانهی پارسیانجمن: آوانبیگِ «کلیله و دمنه» اولین بار در پارسیانجمن پدیدار شد. ...

پارسیانجمن: بر پایهی دستورنامهی «وزارتِ معارف» که در زمانِ مظفرالدین شاهِ قاجار و به فرمانِ او نوشته شده، زبانِ آموزشیِ همهی دانشها و همهی آموزشگاههای سرتاسرِ ایرانزمین در آن روزگار هم «پارسی» بوده است و در این میان، زبانِ بیگانهی آموزشیِ نیز فرانسه. نوشته سیاستِ آموزشِ رسمی و تکزبانه به پارسی در زمانِ مظفرالدین شاهِ قاجار اولین بار در پارسیانجمن پدیدار شد. ...

پارسیانجمن: علیاشرف صادقی، زبانشناس، در نشستِ زبانِ پارسی در سه سدهی نخستِ پس از تازش، در آغاز، به نامِ زبانِ پارسی و خاستگاهِ آن پرداخت و گفت که خاستگاهِ زبانِ پارسیِ دری استانِ خراسانِ کهن نیست. نامِ این زبانِ پارسی است و همانگونه که از این نام برآید، خاستگاهِ پارسی استانِ پارس است. نوشته زبانِ پارسی در آستانهی تازش و سه سده پس از آن اولین بار در پارسیانجمن پدیدار شد. ...

پارسیانجمن: بیش از یک سده است که آوای شومِ دیگرگونیِ دبیرهی پارسی به لاتین یا دیگر دبیرهها در میانِ برخی از پارسیزبانان شنیده میشود. به زور روسها، این دیگرگونی در بخشی از سرزمینِ پارسیزبانان، در فرارود، انجام شد که پیامدهای گستردهی زیانباری داشت. در جستارِ زیر، «داریوش رجبیان» به این داستانِ پرآبِ چشم پرداخته و به روشنی نشان داده است: «تجربۀ تلخ تاجیکستان در زمینۀ تغییر خط نشان میدهد که کتابت زبان پارسی به هر خط دیگری به مثابۀ جدا کردن روح از تن است. کتابت آن به دبیرۀ لاتین یا سیریلیک ن...

دستور میرجلالالدین کزازی گزیدهی سخن: گاه میاندیشند و میپرسند که چرا زبان پارسی دری، در درازای هزار سالی که زبان دانش و ادب شده است، دگرگونیهایی بنیادین و آشکار نیافته است. آیا این ویژگی ...

پارسیانجمن: «زردشتنامه»، سرودهی «مهراسپند آتبیان»، دانشمند تاجیکستانی، به پارسی سره چاپ شد. مهراسپند آتبیان در پیشگفتار، دربارهی جایگاهِ زردشت در دانش و اندیشهی جهانیان، نوشته است: «نه کمت...

پارسیانجمن: بر پایهی گواههای استوار و روشنِ تاریخی و زبانشناختی، تا چهارسد سالِ پیش (تا میانهی سررشتهداریِ صفویان، دستِ کم تا پایانِ سدهی دهمِ مَهی(قمری)) زبانِ همهی آذربایجانیان گویشی از ...

ذبیحالله ساعی (نویسنده و استاد دانشگاه): برگزاری و نیز داغ شدن بحث برگزاری جرگهها در کشور (افغانستان)، همواره بگومگوهای را میان صاحبنظران و نیز علاقمندان مباحثی از این دست بر سر این که “واژه جر...

به رئیسجمهوری تاجیکستان، محترم امامعلی رحمان؛ به رئیس مجلس نمایندگان مجلس عالی جمهوری تاجیکستان، محترم ذاکرزاده محمدطاهر و اعضای مجلس نمایندگان؛ به رئیس مجلس ملی مجلس عالی جمهوری تاجیکستان،...

پارسیانجمن: در جستارِ زیر «حسین نوین رنگرز»، استاد دانشکدهی زبان و ادبیاتِ پارسی دانشگاهِ محققِ اردبیلی، نویسنده و پژوهشگرِ زبان و تاریخ، بر پایهی دبیزههایی(سندهایی) استوار و پرشمار نشان میده...

پارسیانجمن: زبانِ پارسی درایشی(نفوذی) بسیار در زبانِ ترکی، به ویژه ترکیِ عثمانی، داشته است، تا آن جا که اندریافتِ تاریخِ این زبانِ بی دانستنِ پارسی کاری است کموبیش نشدنی. از سویی دیگر، زبانِ پار...

فروزانفر، بدیعالزمان (۱۳۱۹)؛ فرهنگِ تازی به پارسی (بخشِ نخست از الف تا ر)؛ فرهنگستانِ ایران.پارسیانجمن: «فرهنگِ تازی به پارسی» گردآوردِ استادِ زندهیاد بدیعالزمان فروزانفر، چاپ شدهی فرهنگستان ...

پارسیانجمن: در سخنانِ زیر دکتر آجودانی با گواههایی استوار و تاریخی روشن میکند که سالها پیش از آمدنِ رضاشاه زبانِ پارسی زبانِ سراسری و رسمیِ ایران بوده و همهی روزنامهها در زمانِ قاجاران خودبهخود ب...

«در هوای بخارا و سمرقند» نوشتهی «نرگس شاهعلی»، استادِ زبانِ پارسی در دانشگاهِ تاشکند، است که در آن دربارهی جایگاهِ زبانِ پارسی در ازبکستان که شمارِ پارسیزبانانش پیرامونِ هفت میلیون تن است سخن ...

«زبانِ پارسیگ (پهلوی): دستورِ زبان، واژهسازی و واجشناسی» نوشتهی رَهام اشه با گردانشِ مریم تاجبخش و بزرگمهر لقمان، و «اوستا» (Avesta; A Grammatical Précis) نوشتهی رهام اشه به زبانِ انگلیسی، نا...